Раното детство е период на исклучителен физички, когнитивен, социјален и емоционален развој. Најновите истражувања потврдуваат дека првите години од животот се од пресудно значење за здравјето, учењето и успесите на човекот во текот на целиот живот.

Развојот на мозокот е најинтензивен во првите месеци и години. Тој директно зависи од искуствата и стимулациите на кои е изложено детето. Овој период е истовремено време на големи можности, но и на голема ранливост.

Како се развива мозокот?

Иако развојот е генетски условен, средината игра клучна улога:

• Првите 3-4 месеци: најбрзо се развиваат деловите за вид и слух. На мозокот му е потребна визуелна и говорна стимулација за да развие перцепција.
• Од 6 месеци до 3 години: овој период е клучен за развој на говорот. Родителите и домашните треба постојано да му зборуваат на детето и да одговараат на секој негов обид за комуникација.
• Потребни стимулaции: Мозокот учи преку звуци, поглед, допир и движење. Како што расте детето, се вклучуваат и решавањето проблеми и физичката активност.

Клучни фактори во семејството

За детето да го достигне својот полн потенцијал, најважни се три нешта:

1. Добра исхрана – основа за физичкиот раст и енергија на мозокот.
2. Стимулација на развојот – активно вклучување на детето во игри и разговор.
3. Поттикнувачка средина полна со грижа – топлината и поддршката од родителите создаваат база за сите идни искуства на детето.

Способноста на детето да размислува и да гради односи е директно поврзана со синергијата меѓу здравјето, исхраната и квалитетниот однос со блиските.

Истражување и љубопитност

За целосен когнитивен развој, на детето му е потребна можност да истражува. Студиите покажуваат дека развојот се забрзува кога возрасните:

• Реагираат на неговите интереси и неговата љубопитност.
• Зборуваат за работи што му го привлекуваат вниманието на детето.
• Го охрабруваат да размислува и му покажуваат нови можности во околината.

Секое дете е единствено

Важно е да се запамети дека постојат индивидуални разлики:

• Темпо на развој: Едно дете проодува на 13 месеци, друго на 18. Кај некого побрзо се развива моториката, кај друг говорот.
• Разлики: Нормално е да постојат разлики меѓу момчињата и девојчињата, како и меѓу деца кои растат во различни културни средини.

Доколку се сомневате дека развојот на детето доцни во некоја област или забележите знаци за предупредување, веднаш консултирајте се со стручно лице (педијатар и други специјалисти). Раната интервенција дава одлични резултати!

Извор