Даунов синдром е генетска состојба која се појавува кај едно од околу 700 новороденчиња. Поголема веројатност да родат дете со Даунов синдром имаат мајките постари од 35 години. Сепак, најголем дел од бебињата со Даунов синдром се родени од мајки помлади од 35 години, едноставно затоа што помладите жени имаат поголема стапка на раѓања воопшто.

Повеќето луѓе имаат 23 пара хромозоми во секоја клетка од телото, со вкупен број од 46 хромозоми. Личноста со Даунов синдром има една дополнителна копија на 21. хромозом, што значи дека нејзините клетки содржат вкупно 47 хромозоми, наместо 46. Тоа доведува до поинаков начин на развој на мозокот и телото.

Во светот има околу 400.000 луѓе со Даунов синдром. Бебињата и малите деца со Даунов синдром имаат повеќе сличности со другите деца отколку разлики. Како што растат, така се забележуваат разликите во карактерот, вештините за учење, интелигенцијата, ставовите, хуморот, сочувството и темпераментот.

Кои се карактеристики на Даунов синдром?

Децата со Даунов синдром личат повеќе на членовите на своето семејство отколку што личат едни на други. Исто така, нивниот спектар на ставови и емоции е многу широк; тие се креативни и имагинативни и прераснуваат во луѓе кои учат да живеат самостоен живот со различен степен на помош и приспособување.

Децата со Даунов синдром може да имаат некои од следниве физички карактеристики:

• Очи во форма на бадем со специфични точки на ирисите (Брушфилдови дамки – мали, бели дамки во форма на полумесечина).
• Поголем простор меѓу палецот и вториот прст на стапалата.
• Пократки екстремитети, помали ушни школки, мали заби и лице, како и понизок телесен раст.
• Нестабилност на зглобовите на вратот.
• Вродени срцеви мани (кај околу 40 % од децата).

Типови на Даунов синдром

Постојат три основни типа на Даунов синдром:

1. Тризомија 21 (95 % од децата): Терминот „тризомија“ значи дека постои една дополнителна копија на хромозомот. Во секоја клетка наместо две, се наоѓаат три копии на 21. хромозом.
2. Транслокација (4 % од децата): Кога 21. хромозом, делумно или целосно, ќе се прикачи за друг хромозом. За разлика од тризомијата, овде хромозомот 21 не е одделен, туку е релоциран на друг хромозом.
3. Мозаицизам (1 % од децата): Во овој случај, некои клетки имаат вообичаени 46 хромозоми, додека некои имаат 47. Тој дополнителен хромозом во одредени клетки е токму хромозомот 21.

Колку моето дете ќе се разликува од другите деца?

Дауновиот синдром нема да биде единственото нешто што ќе го дефинира детето; пресудна е неговата личност, а секоја личност е единствена и посебна. Одгледувањето дете само по себе е прекрасна работа, и тоа не се разликува кај одгледувањето дете со Даунов синдром.

Сепак, на детето со Даунов синдром ќе му биде потребна дополнителна и долготрајна поддршка. Квалитетното образование во училиштето, како и дома, е многу важно за развој на академските вештини кај сите деца. На стандардните тестови за интелигенција се покажало дека децата со Даунов синдром имаат лесен до умерен степен на интелектуални попречености. Но, овие тестови не можат да измерат многу битни полиња на интелигенцијата – може да бидете изненадени од меморијата на детето, неговото резонирање, креативноста и острумноста.

Дауновиот синдром сам по себе не значи дека детето, со вистинска поддршка од семејството и општеството, нема да ги развие своите таленти и способности еднакво успешно како и секое друго дете.

Каков ќе биде животот на детето со Даунов синдром?

Младите луѓе со Даунов синдром во светот покажаа дека можат да бидат успешни и во области за кои некогаш се мислело дека им се недостапни. За нив се отворени многу врати и продолжуваат да се отвораат сè додека имаат разбирање и поддршка од семејството и заедницата. Илјадници луѓе со Даунов синдром живеат исполнет живот и ги трансформираат своите заедници со самото свое постоење. Многу од нив имаат соништа и решителност да ги остварат.

Развојот на инклузивното образование помага децата со Даунов синдром подобро да бидат прифатени и да им се овозможат еднакви услови за напредок, без исклучоци.

Извор