Клиничкиот психолог Влајко Пановиќ истакнува дека крајната цел на воспитанието е да го оспособиме детето да живее самостојно без нас.

– Јас тргнувам од бракот бидејќи оттаму започнува сè. Современиот брак е загрозен од себичноста, гордоста и неспремноста за споделување, а современата цивилизација дополнително го поттикнува егоизмот. Крајната родителска цел е да ги оспособиме децата за самостоен живот – објаснува Пановиќ.

Од раѓањето до четвртата година, најважната задача на родителите е да му помогнат на детето да ги усвои хигиенските навики, рутината за спиење и исхраната. Токму тука се прават најголемите грешки.

1. Исхрана

Детето доаѓа на светот со физиолошка потреба за храна, но родителите, бабите и дедовците често го уценуваат со принципот: „Ако изедеш сè, ќе добиеш ова.“ Ова е голема грешка. На оваа возраст децата брзо учат и за само една недела ова се враќа како бумеранг: „Ќе изедам ако ми пуштиш цртан/ако ми дадеш играчка.“

• Никогаш не прашувајте ги децата што сакаат да јадат: До нивното полнолетство вие сте должни да им го обезбедите она што ги развива нивните потенцијали.
• Без непотребни ритуали: Покажување „авиончиња“ или пуштање цртани филмови само за детето да ја отвори устата ја уништува спонтаноста, која е главен носител на радоста.

2. Здрав авторитет

Здравиот авторитет не ја задушува детската слобода, туку му помага на детето да дише. Но, авторитетот не се добива природно, тој се освојува единствено со личен пример. Ако на детето му понудите самото да одбира што ќе јаде, влегувате во зона на конфликт од која нема излез.

3. Спиење

Денес и возрасните и децата остануваат будни до доцна во ноќта, станувајќи жртви на информациите.

• Децата треба да бидат во кревет до 21:00 часот: Хормоните за раст се обновуваат и се лачат во текот на ноќта.
• Изразот „Не можам да го натерам да легне“ покажува дека родителот веќе го изгубил авторитетот. Децата се воспитуваат со добрина, трпение и личен пример.
• Лицемерие во семејството: Кога таткото му брани на синот алкохол, а пред него пие ракија со гости, детето гледа дека родителот едно зборува, а друго прави. Децата нè имитираат нас и нашите постапки, а не нашите зборови.

4. Усогласеност меѓу родителите

Ако едниот родител забранува нешто (на пример, излегување), а другиот вели: „Пушти го, кога ако не сега“, детето ќе се сврти кон попопустливиот родител. Но, парадоксално, истиот тој попустлив родител подоцна во животот често е отфрлен од детето. Родителите мора да испраќаат усогласени пораки.

5. Споредување меѓу децата

Никогаш не споредувајте ги децата („Види колку е тој паметен, добар…“). Секое битие е уникатно.

• Реакција при расправии за играчки: Кога помладото дете му зема работи на постарото, погрешно е да кажете: „Пушти го, тој е мал“. Со тоа му испраќате порака на постарото дека повеќе го сакате помладото, а кај помладото поттикнувате агресија.
• Правилен пристап: Научете ги децата дека помалото никогаш не смее да земе играчка без дозвола од постарото. Тоа се постигнува со личен пример и зборовите „те молам“, „благодарам“ и „извини“.

6. Спорт и преголеми очекувања

Спортот треба да носи радост, а не притисок и агресија. Денес децата слушаат агресивни коментари и се опкружени со обложувалници, додека родителите ги форсираат преку сопствените фрустрации.

Како правилно да комуницираме и воспитуваме?

• Воспитување со мирен тон: Со прегрнување, поглед и насмевка.
• Седнете кога разговарате: Кога чувствувате дека тонот се крева, веднаш седнете. Стоењето е борбен став што создава простор каде што не се слушаме меѓу себе.
• Вратете ги заедничките оброци и разговори: Истражувањата покажуваат дека брачните парови разговараат одвај 3 до 5 минути дневно. Семејството мора да биде засолниште каде што детето ќе знае дека нема да биде изиграно или отфрлено.
• Оспособете ги за животот: Научете го детето да си го намести креветот и да си направи едноставно јадење. На семејството треба да му се врати достоинството – секој да ја знае својата улога, а не да имаме ситуација каде што едните се „паразити“, а другите „послушници“.

Извор