Рекламите се насекаде околу нас, на телевизија, на „Јутјуб“, во видеоигрите и на социјалните мрежи. Нивната цел е едноставна – да нè убедат дека ни треба нешто повеќе или дека некој производ ќе нè направи посреќни. За децата, кои го запознаваат светот, многу е важно да научат дека рекламите често ја разубавуваат реалноста.
Како децата ги разбираат рекламите на различна возраст?
Најмалите (0–6 години) На оваа возраст децата често не ја гледаат разликата помеѓу цртаниот филм и рекламата. За нив, рекламите се само забавни кратки приказни. Тие сè уште не разбираат дека некој се обидува да им продаде нешто.
- Совет: Кога ќе почнат рекламите, кажете: „Сега е време за пауза од екранот“. Поттикнете ги да се протегнат или да ви раскажат што гледале дотогаш.
Училишна возраст (7–11 години) Децата веќе разбираат дека рекламите продаваат производи, но честопати не се сомневаат во нивната порака. Тие можеби мислат дека играчката навистина „лета“ или дека производот навистина е совршен како што изгледа на екранот.
- Совет: Почнете да им поставувате мали прашања. На пример: „Што мислиш, зошто овој сок го рекламира омилениот спортист? Дали навистина тој го пие само тоа или е платен за да го каже тоа?“
Тинејџери (12–18 години) Тинејџерите се многу посвесни, но тие се цел на посуптилни реклами – преку инфлуенсери или скриени пораки на социјалните мрежи. Рекламите на оваа возраст често играат на картата на „совршен живот“ или желбата да се припаѓа на одредена група.
- Совет: Разговарајте за вредностите. Прашајте ги: „Дали овој производ навистина ќе ти го промени животот или само сакаат да нè натераат да мислиме така?“
Мали „игри“ за откривање на стратегиите
Можете заедно со вашето дете да играте „детективи за реклами“. Обидете се да ги препознаете овие вообичаени трикови:
- Големото ветување: Рекламата тврди дека ако го имате тој производ, ќе имате повеќе пријатели или ќе бидете најбрзи.
- Познати личности: Кога некој омилен лик или пејач вели дека нешто е „супер“.
- Музика и шеги: Кога рекламата е смешна или има заразна песна за да ни стане мила.
- Специјални ефекти: Кога преку трикови со светлина и камера, храната или играчките изгледаат многу поголеми и подобри отколку во живо.
Зошто е важен разговорот?
Кога разговарате со вашето дете за рекламите, му давате една од најважните алатки за животот – критичко размислување. Наместо само да забранувате, вие го учите да прашува и да размислува со своја глава.
Целта не е да ги натераме децата да се плашат од рекламите, туку да разберат дека тие се само дел од пазарот. Најдобрата заштита е кога детето знае дека вистинската среќа доаѓа од споделените моменти со семејството, а не од она што е во кутијата на екранот.