Електронските цигари ги користат и 11-годишници: како влијаат врз детските бели дробови и мозокот?
Границата за користење електронски цигари и вејпови нагло се спушта – оваа штетна навика веќе ја практикуваат деца на 11-годишна возраст. Последиците се повеќекратни, како врз дишните патишта така и врз централниот нервен систем.
Додека младите веруваат дека ова е „побезбедна“ замена за класичниот тутун, медицинските експерти предупредуваат дека привлечните вкусови кријат сериозни здравствени ризици.
Разлика меѓу класичните и електронските цигари
- Класичен тутун: покрај никотин, содржи катрани и голем број докажани канцерогени хемиски соединенија кои се ослободуваат преку согорување.
- Електронски цигари (вејпови): иако работат на принцип на водена пареа, во својот состав содржат етанол, тешки метали и други токсични материи. Овие соединенија имаат исклучително штетен ефект врз клетките што ги обложуваат дишните патишта, што е особено опасно за популацијата чии бели дробови сè уште се развиваат.
Како вејпот влијае врз детскиот мозок?
Хемикалиите во електронските цигари имаат директно токсично влијание врз централниот нервен систем и мозокот кој сè уште е во фаза на развој. Кај децата што користат вакви уреди се забележува:
- Намалување на когнитивните (мисловните) способности.
- Губење на концентрацијата и вниманието.
- Заборавеност и тешкотии во учењето.
- Намалување на фондот на зборови.
„Лажна фасада“ што ги привлекува најмладите
Речиси 90 % од овие производи пристигнуваат од Кина, честопати преку нерегуларни дистрибутивни канали. Технологијата е намерно дизајнирана да ја привлече младата популација преку:
- Различни атрактивни облици и силни бои.
- Слатки и освежителни вкусови (манго, ментол, јагода).
Овој дизајн прави уредите да изгледаат како играчки, па децата мислат дека е популарно да ги користат, целосно несвесни за отровите што ги внесуваат.
Како да се соочиме со овој проблем?
За решавање на овој сериозен социјален и здравствен предизвик, не е доволна само механичка забрана, туку е потребен заеднички и поврзан пристап:
- Улогата на семејството: Родителите мора будно да ги следат реакциите и однесувањето на своите деца и отворено да разговараат со нив за измамата наречена „вејпинг“.
- Враќање на воспитната улога на училиштето: Образовните установи не треба да бидат фокусирани само на пренесување сувопарни наставни факти, туку мора активно да ја вратат својата воспитна функција и грижа за навиките на учениците.
- Здравствено образование: Потребно е системско воведување на здравственото воспитување во основните и средните училишта, како и организирање на јавни базарни манифестации за подигнување на свеста кај населението на местата каде што најмногу се движат младите.
