Експертите се согласуваат дека редовниот распоред за спиење е важен за сите, вклучувајќи ги тинејџерите и младите возрасни кои природно сакаат да останат будни до доцна. Сепак, ново истражување покажува дека неколку дополнителни часа сон во текот на викендот може да имаат заштитен ефект врз менталното здравје на младите луѓе.

Според студија објавена во „Журнал за афективни нарушувања“, младите луѓе што спијат подолго во викендот за да го надоместат изгубениот сон во текот на неделата имаат помал ризик од депресија во споредба со оние што не го прават тоа.

Мелинда Кејсмент, директорка на Лабораторијата за спиење на Универзитетот во Орегон, истакнува дека на адолесцентите долго време им се препорачува да спијат помеѓу 8 и 10 часа секоја ноќ, но тоа е тешко да се постигне. Таа додава дека е сосема нормално тинејџерите да бидат „ноќни птици“ и дека треба да им се дозволи да го надоместат сонот во викендот ако не спијат доволно во текот на неделата, бидејќи тоа може да има заштитен ефект врз нивното ментално здравје.

Процес на истражување

Студијата анализирала податоци од речиси 1.100 млади луѓе на возраст од 16 до 24 години кои учествувале во Националното истражување за здравје и исхрана на САД, помеѓу 2021 и 2023 година. Учесниците ги пријавиле часовите на спиење и будење во текот на работните денови и викендите, што им овозможило на истражувачите да ја проценат количината на сон што ја добивале во сабота и недела.

Младите луѓе, исто така, одговарале на прашања за нивното расположение, што им овозможило на истражувачите да ги следат симптомите на депресија. Резултатите покажале дека оние што спиеле повеќе за време на викендите имале 41 % помал ризик од дневни депресивни симптоми.

Сепак, истражувачите нагласуваат дека идеалот е сè уште редовен сон во текот на неделата од 8 до 10 часа, што има двоен ефект врз намалувањето на симптомите на депресија. Сепак, со оглед на биолошките промени за време на адолесценцијата и училишните обврски, спиењето во викендот е често најреална опција.

Во адолесценцијата постои природна промена во циклусот на спиење, што им отежнува на тинејџерите да заспијат рано навечер. Оваа промена продолжува до доцните тинејџерски години, по што ритамот постепено се враќа кон порано будење.

Проблемот е дополнително влошен од раните часови кога започнува наставата во многу средни училишта, што често предизвикува тинејџерите да се хронично лишени од сон. Истражувачите веруваат дека тргнувањето на училиште подоцна во текот на денот би можело значително да го намали ризикот од депресија, што е една од водечките причини за намалено секојдневно функционирање кај младите луѓе.

Затоа овој период од животот е клучен за разбирање на ризик-факторите за појава на депресија и за пронаоѓање ефикасни начини за поддршка на менталното здравје на младите луѓе.

Автор: Томислав Станиќ

Извор