Царскиот рез е една од најчестите хируршки процедури во светот и, на пример, во Германија опфаќа дури 30% од процедурите во перинаталните центри, иако секогаш се претпочита вагиналното породување поради помалиот ризик од компликации и постоперативна смртност.
Класичните проблеми со кои се соочуваат жените кои биле подложени на класичен царски рез се:
-висок ризик од прекумерна загуба на крв за време на операцијата
-ризик од повреда на детето
-постоперативно отворање на лузната (француски царски рез – лузна).
Зголемувањето на бројот на раѓања со царски рез придонесува кон зголемувањето на бројот на индикации и предвремено породување во следниве случаи:
-детето се свртело на грб
-продолжено вагинално породување
-недостиг на кислород во утробата
-комплицирана близначка бременост
-претходни царски резови.
Постојат неколку техники со царски рез – Фаненстиел-Кер, Џоел-Коен и Мисгав Ладах (кој се базира на методот Џоел-Коен). Тие се разликуваат по првото сечење и понатамошното отворање на ткивото и ѕидот на матката (или остро со нож или тапо со прсти).
Од 90-тите години на минатиот век се појави нова техника, т.н. француски царски рез. Веќе 20 години хирурзите во Франција го користат овој метод на породување (техника „ФАУКС“) на амбулантска основа. Видеосимулацијата можете да ја погледнете на линкот.
Како се спроведува француски царски рез?
Нема потреба од предоперативна подготовка, како и поставување уринарен катетер, што е вообичаено кај класичниот царски рез.
Помали дози на анестетици и аналгетици се администрираат за еден час (во корелација со времетраењето на процедурата) и воспоставуваат целосен блок на сензорни и делумни блокади на моторните функции.
Доколку при француски царски рез итно се одлучи да се смени техниката во класичен царски рез, се дава епидурална анестезија.
Операцијата започнува со пресек на обвивката на ректусниот абдоминис мускул, во правец на сврзните влакна, поради што по операцијата има помала болка. Мочниот меур се наоѓа пред матката, па затоа се турка настрана, за што е исклучително важна умешноста на хирургот за да не се оштети мочниот меур. До матката се пристапува во нејзиниот долен дел, каде што се отвора и се раѓа детето. Практично, детето си го пробива патот, а мајката активно учествува со дување во мала цевка, стискање на стомачните мускули и помагање при туркање.
![](https://deca.mk/wp-content/uploads/2024/05/carski-rez.jpg)
По излегувањето на бебето, се шијат слојот на матката и абдоминалниот ѕид, а кожата на абдоменот се залепува со ткивно лепило.
Родилката во наредните два часа се набљудува во просторијата за закрепнување, а по зафатот, штом ќе се освести, се поттикнува да се движи и спонтано да уринира.
Индикации за француски царски рез
Сè уште нема извонредни карактеристики специфични за францускиот метод, но апсолутните индикации за царски рез се:
-диспропорција на карлицата и големината на детето
-хориоамнионитис (воспаление на феталните мембрани)
-анатомска деформација на карлицата
-еклампсија
-пролапс на папочната врвца
-плацента превија (ниско поставена плацента)
-атипична положба на детето во утробата
-претходен царски рез.
Предности на францускиот царски рез
-не трае подолго од класичниот царски рез
-не навлегува во абдоминалната празнина
-има помалку болка
-нема вметнување на катетер во мочниот меур, што ја намалува можноста за развој на уринарна инфекција
-родилката останува во болница до три дена, најмногу поради новороденчето на кое треба да му се направат вообичаените прегледи
-по враќањето на свеста, родилката може самостојно да стане од кревет, да оди, да јаде и пие, да оди во тоалет и да се истушира.
Компликации при француски царски рез
Компликациите при францускиот царски рез се:
-повреда на мочниот меур
-формирање хематом во ретропубичниот простор (ретко).
Закрепнување по француски царски рез
По францускиот царски рез, на родилките им се препишуваат лекови против болки како парацетамол и кетопрофен, во случај на силна болка. Доколку и тие не помагаат, потребно е да се набљудува ситуацијата поради можна појава на компликација која предизвикува силна болка.
Генерално, закрепнувањето е побрзо отколку со класичен царски рез, бидејќи родилките стануваат на нозе веднаш штом почувствуваат дека можат. Според едно истражување, дури 20% од жените кои се пораѓале во Франција ја напуштиле болницата без потреба од аналгетици.
Автор: Марта Дугоњиќ
912